POGODA

Reklama


Wydarzenia

Dr Józef Pluciński • Poniedziałek [21.11.2011, 07:20:59] • Świnoujście

Ulice Świnoujścia (1)

Ulice Świnoujścia (1)

Plac Wolności około 1860 roku.(fot. Archiwum autora )

Po omówieniu historii połączeń drogowych miasta, zamierzam z kolei przedstawić sprawę wewnętrznej jego zabudowy a więc ulic. Kiedy i jak powstawały, jak zmieniał się ich wygląd, a wreszcie nazwy.

W powstającej w XVIII wieku portowej osadzie, dzisiejszym Świnoujściu, dwie pierwsze, głownie wtedy ulice, wychodziły z obecnego Placu Wolności, gdzie znajdowała się najważniejsza wówczas w portowej osadzie instytucja -Urząd Licencyjny. W jego gestii leżało przyznawanie licencji oraz zezwoleń handlowych i żeglugowych , a nawet przydział działek i materiałów budowlanych. Gdy zarządca licencyjny Kühl z niego wychodził, miał do wyboru tylko dwie ścieżki; jedna wiodąca bezpośrednio do kościoła w Westswine, druga do brzegu Świny, w kierunku przystani statków i łodzi.

Ulice Świnoujścia (1)

Obecne ulice Bohaterów Września i Grunwaldzka naniesione na plan z połowy XVIII wieku. Zarysowana linia brzegowa faktycznie tak przebiegała.(fot. Archiwum autora )

Tak więc w sposób naturalny powstał zarys osi nowego miasta: kościół - dom licencyjny - przystań portowa, to były trzy punkty, miedzy którymi wówczas trwał ruch. Piloci i kapitanowie osiedlali się między portem a domem licencyjnym i tak powstała już w 1748 roku ulica którą nazywano potocznie Lotsenstrasse - ulica Pilotów. Ich przedstawiciele zamieszkiwali siedem domów, dochodząc aż do morza, którego brzeg wówczas znajdował się w okolicach obecnego Kapitanatu Portu. Ta pierwsza i najważniejsza wówczas ścieżka a później ulica, to dzisiejsza ulica Bohaterów Września. Druga droga, dała początek dzisiejszej ulicy Grunwaldzkiej. Ponieważ prowadziła do starego kościółka w wiosce West-Swine, otrzymała nazwę Grosse Kirchenstrasse. Dla wyjaśnienia, ta wioska, a raczej mała, nadbrzeżna osada, położona była gdzieś w rejonie dzisiejszych ulic Łużyckiej i Lutyckiej i późnej włączona została do nowopowstałego miasta.

Ulice Świnoujścia (1)

Sieć ulic Świnoujścia w początkach XIX w. (fot. Archiwum autora )

W 1750 r. teren przeznaczony pod zabudowę mieszkalną na stronie zachodniej, został przemierzony, sporządzony też został projekt zabudowy powstającego miasta. Wtedy też zostały ostatecznie wytyczone, dwie podstawowe, wymienione już osie kompozycyjne nowego ośrodka, jak również dwa centralne place: wówczas bez nazwy a obecnie Plac Wolności i Słowiański. Od nich zaprojektowano uliczki i kwartały pod dalszą zabudowę. Najszybciej oczywiście zajęte zostały działki wokół centralnych placów, dwóch głównych ciągów ulicznych i wzdłuż nurtu Świny. Osiedlali się tu wówczas głownie urzędnicy portowi, rzemieślnicy różnych specjalności, oraz reprezentacji morskich zawodów. Obok nich pojawili się tu także kupcy i rzemieślnicy usługowi, którym zagwarantowana została swoboda działania.

Ulice Świnoujścia (1)

Świnoujście w 1828 r. Jeszcze przez wiele lat miasto nie wychodziło poza zaznaczony na planie obszar. (fot. Archiwum autora )

Przez wiele dziesięcioleci obszar miasta nie wyszedł poza granice nakreślone planami z lat 1750 - 81. Jego centrum znajdowało się cały czas w rejonie głównych placów: Wolności, Słowiańskiego, a od początku XIX wieku także Placu Rybaka, przy którym stanął ratusz miejski. W ich rejonie i przylegających ulic, wreszcie bulwaru noszącego dziś nazwę Wybrzeża Władysława IV, już w latach czterdziestych XIX w. stanęły hotele „Trzy Korony” ( późniejszy „Dom Rybaka”) i hotel „Pruski” oraz szereg innych, okazałych budowli. Pisano wówczas, że w tym rejonie zabudowa Świnoujścia przypomina Szczecin a nawet Kopenhagę.

Ulice Świnoujścia (1)

Wielkomiejski niemal widok świnoujskiego bulwaru. Litografia W. Loeillot, 1855.(fot. Archiwum autora )

Wyjście zabudowy miejskiej poza granice zakreślone w pierwotnych planach, nastąpiło dopiero w wyniku uzyskania połączenia kolejowego i wprowadzenia do miasta od zachodu, linii kolejowej. Budowa dworca kolejowego obecnie przy ulicy Grunwaldzkiej 54 ( Hauptbahnhof ) oraz dodatkowo dworca zdrojowego (Badbahnhof), przy ulicy Wojska Polskiego, uczyniły atrakcyjnymi dla budownictwa parcele, położone w obu tych kierunkach. Dość też szybko, zabudowane zostały ciągi ulic obecnej Konstytucji 3 Maja ,Grunwaldzkiej i Matejki, oraz przylegające do nich boczne odgałęzienia ulic.

Ulice Świnoujścia (1)

Ulica Grunwaldzka; budynki powstałe na przełomie XIX i XX wieku. (fot. Archiwum autora )

W ten sposób, miasto faktycznie połączyło się z terenami dawnej wioski Westswine, a równocześnie przesunęło też mocno swe granice, w kierunku zachodnim. Powstająca zabudowa, swym charakterem odbiegała już naturalnie od tej XVIII-wiecznej, parterowej. Ulice zabudowywano już kamieniczkami 2-3 kondygnacyjnymi, zróżnicowanymi w stylistyce architektonicznej. O dalszej rozbudowie miasta napiszę w odcinku kolejnym.

źródło: www.iswinoujscie.pl


komentarzy: 30, skomentuj, drukuj, udostępnij

Twoim Zdaniem

Dodaj Komentarz

Dodając komentarz akceptujesz
Regulamin oraz Politykę prywatności.

Zauważyłeś błąd lub komentarz niezgodny z regulaminem?
 
Oglądasz 1-25 z 30

Dskjd • Sobota [20.09.2014, 07:00:51] • [IP: 190.201.196.***]

Karolina - Cudowne zdjecia, ntaura jest niesamowita masz urocza mala modelke Nie ma nic piekniejszego jak mozliwosci pokazywania naszym malusinskim takich wlasnie zakatkow swiata. Niezapomniane chwile.

Pseudonim • Niedziela [27.11.2011, 23:33:18] • [IP: 31.63.220.***]

Ale misja. I co mam powiedzieć, że co?

Iza i Tadeusz ze Szczecin • Niedziela [27.11.2011, 22:24:35] • [IP: 83.168.106.**]

Nleży skoczyć do biblioteki w Heringsdorfie-ta najbliżej.

Pseudonim • Niedziela [27.11.2011, 15:44:43] • [IP: 31.63.220.***]

Skąd taki pamiętnik wytrzasnąć?

Iza i Tadeusz ze Szczecin • Niedziela [27.11.2011, 13:10:52] • [IP: 83.168.106.**]

Przed wojną, ul.Matejki w Swinoujściu nazywała się Gadebuschstr.Sprawdzaliśmy w słownikach co to słowo oznacza-bez rezultatu.Aż któregoś dnia wpadł nam w ręce pamiętnik 10 letniej niemieckiej dziewczynki Gagebusch, córki burmistrza Swinoujścia z XIX w.Fascynująca laktura.Zachęcamy wszystkich Swinoujszczan do jej przeczytania!O ile sobie dorze przypominamy to na pierwszym planie tego zdjęcia jest właśnie dom burmistrza Gadebuscha, któr mieścił się przy dzisiejszym placu Wolności.Pozdrawiamy pana dr Plucińskiego!

Iza • Niedziela [27.11.2011, 10:08:38] • [IP: 93.94.188.***]

Uwielbiam te artykuły, dotyczące historii naszego miasta, wielkie dzięki:)

Alk • Środa [23.11.2011, 23:26:12] • [IP: 217.97.193.***]

Pozdrawiam Pana Doktora.Jak zawsze fachowość i profesjonalizm w przedstawianiu historii naszego miasta.Pozdrowienia dla wszystkich miłośników" starego Świnoujścia.

Gość • Środa [23.11.2011, 23:13:32] • [IP: 192.168.97.**]

Zdjecie pochodzi z roku 1870 a nie jak ktos blednie podpisal 1860. Tak naprawde nie ma pewnosci ktora strone pl Wolnosci przedstawia. Prawdopodobne jest ze jest to widok w kierunku dzisiejszej ulicy Pilsudskiego. Buduynek po prawj poczta nie jest ale byc moze zostanie wkrotce rozebrany i na jego miejscu powstanie poczta

Gość • Środa [23.11.2011, 15:25:03] • [IP: 88.156.235.**]

Mi się wydaje że na pierwszym zdjęciu jest widok na ul. Grunwaldzką ale nie wiem czy tak jest. a przedostatnie zdjęcie z którego miejsca było robione? Jakoś nie mogę skojarzyć.

Gość • Środa [23.11.2011, 11:56:41] • [IP: 88.156.234.***]

PaSo mozesz sie mylic bo budynek poczty powstal w 1878 roku a pod zdjeciem data 1860. ..Moze to byc widok na ulGrunwaldzka.

Gość • Środa [23.11.2011, 11:12:27] • [IP: 41.210.30.***]

nie prawda

Była warszowianka • Środa [23.11.2011, 09:43:45] • [IP: 178.238.253.**]

Wspaniałe są te wszystkie historie opisane przez Pana Józefa, czyta się z przyjemnością. Wielkie DZIEKUJE!. Komentarze tutaj też są jakieś inne, cieplejsze bez zawiści i obrażania innych, prawda?

Gość • Wtorek [22.11.2011, 22:51:35] • [IP: 192.168.96.**]

nie mylisz sie

PaSo • Wtorek [22.11.2011, 19:50:12] • [IP: 46.115.21.***]

Na pierwszym zdjęciu jest to widok z Placu Wolnosci w stronę ul. Piłsudskiego. Po prawej widać budynek poczty a po lewewj nie ma jeszcze budynku gdzie teraz mieści się bar " Neptun".Mam nadzieje ze się nie mylę.

Gość • Wtorek [22.11.2011, 15:54:25] • [IP: 87.58.220.**]

czy ktoś wie czy na 1-szym zdjeciu jest widok w ulice bohaterów czy grunwaldzką??

Gość zamorski • Wtorek [22.11.2011, 14:50:01] • [IP: 83.21.187.*]

Miałem na myśli stan umysłu, a nie jak mylnie zrozumiano, punkt na mapie.

Gość • Wtorek [22.11.2011, 14:10:06] • [IP: 88.156.232.***]

Jaka osada przecież nasze Świnoujście to jedno z największych miast Polski (8 w kraju).

Gość • Wtorek [22.11.2011, 12:43:52] • [IP: 88.156.234.***]

190, masz racje, moze to jakis Prusak ?

Gość • Wtorek [22.11.2011, 09:21:26] • [IP: 80.245.190.***]

Gość zamorski • Poniedziałek [21.11.2011, 23:22] • [IP: 83.11.59.***] Osada rybacka, ot i całe Swinoujście.>>>>> nie wiem kiedy byles ostatni raz w Swinoujsciu. Byc moze w XVIII w, bo w chwili obecnej Swinoujscie, osady rybackiej raczej nie przypomina.

Gość zamorski • Poniedziałek [21.11.2011, 23:22:21] • [IP: 83.11.59.***]

Osada rybacka, ot i całe Swinoujście.

Gość • Poniedziałek [21.11.2011, 20:24:19] • [IP: 85.182.12.***]

SUPER!! szkoda ze nie ucza o tym w szkole!!

Gość • Poniedziałek [21.11.2011, 15:55:06] • [IP: 88.156.234.***]

Kto sie dokladnie interesuje miastem i jest mieszkancem od lat napewno wiedzial o tym przyrzadzie. Kiedys do budki przychodzil taki wysoki pan i cos kontrolowal regularnie chyba nawet kilka razy dziennie. ale to bylo bardzo wiele lat temu. Zacumowana byla rowniez tam pod ta budka lodka , niezle miejsce do zabawy w marynarza. ..

Gość • Poniedziałek [21.11.2011, 14:52:14] • [IP: 217.97.193.***]

Tak, chodzi o tą budkę. Tyle, że ona nigdzie nie wpadnie - ma się całkiem dobrze i jest solidnie posadowiona. Dziwnie wygląda bo stoi nie na nabrzeżu a nad łatą mareografu, naturalną koleją rzeczy wystając poza obrys nabrzeża. Polecam lekturę lokalnej Wyborczej - czasem by dowiedzieć co dzieje się w Świnoujściu trzeba sięgnąć do mediów szczecińskich, bo lokalne" nie dają rady" ;))

• Poniedziałek [21.11.2011, 13:36:46] • [IP: 79.162.129.***]

21.11.2011, 11:24 - Czy mowa o niebieskiej budce nie opodal Kapitanatu Portu, która lada dzień wpadnie do wody?

Gość • Poniedziałek [21.11.2011, 11:28:49] • [IP: 83.21.151.***]

Dziękuję bardzo za miłą lekturę.

Oglądasz 1-25 z 30
■ Wiesz o czymś o czym my nie wiemy? Napisz! kontakt@iswinoujscie.pl lub wyślij mms na numer 602 657 344 ■ Wiesz o czymś o czym my nie wiemy? Napisz! kontakt@iswinoujscie.pl lub wyślij mms na numer 602 657 344 ■ Wiesz o czymś o czym my nie wiemy? Napisz! kontakt@iswinoujscie.pl lub wyślij mms na numer 602 657 344 ■ Wiesz o czymś o czym my nie wiemy? Napisz! kontakt@iswinoujscie.pl lub wyślij mms na numer 602 657 344 ■ Wiesz o czymś o czym my nie wiemy? Napisz! kontakt@iswinoujscie.pl lub wyślij mms na numer 602 657 344 ■ Wiesz o czymś o czym my nie wiemy? Napisz! kontakt@iswinoujscie.pl lub wyślij mms na numer 602 657 344 ■ Wiesz o czymś o czym my nie wiemy? Napisz! kontakt@iswinoujscie.pl lub wyślij mms na numer 602 657 344
■ 6 czerwca 2024 roku do Urzędu Miasta Świnoujście wpłynęła oferta Fundacji Wiatr w Żagle na realizację zadania publicznego pod nazwą: szkolenie pod tytułem „Odkrywanie autyzmu” Termin realizacji zadania: od 28.06.2024 r. do 5.07.2024 r. Oferta znajduje się do wglądu w Wydziale Zdrowia i Polityki Społecznej. W terminie 7 dni od dnia zamieszczenia oferty w Biuletynie Informacji Publicznej, i na stronie internetowej Miasta Świnoujście, każdy może zgłosić uwagi dotyczące oferty. Ewentualne uwagi można zgłaszać do dnia 14 czerwca 2024 roku w Wydziale Zdrowia i Polityki Społecznej Urzędu Miasta Świnoujście, ul. Wojska Polskiego 1/2, w godzinach od 7.00 do 15.00. ■ Mamy przyjemność zaprosić na koncert w ramach XX Międzynarodowego Festiwalu Muzycznego Sacrum Non Profanum, który odbędzie się w Świnoujściu. 22 czerwca o godz. 19.00 ze sceny wybrzmią największe przeboje muzyki filmowej. Bilety w cenie 40 złotych do nabycia w kasach MDK oraz przez internet. Więcej w załącznikach ■ Zapraszamy na Otwarty Dzień w Schronisku dla Bezdomnych Zwierząt w Świnoujściu! 08.06 (sobota) 14:00 - 17:00 Przygotowaliśmy dla Was wiele atrakcji: 2 Dmuchańce, Strefa Animacyjna, Zwiedzanie Schroniska, Strzelanie z Łuku, Popcorn. Przyjdźcie z całą rodziną, spędźcie miło czas i poznajcie naszych podopiecznych! To doskonała okazja, by dowiedzieć się więcej o naszej działalności oraz jak możecie pomóc bezdomnym zwierzętom. Do zobaczenia! ■ Jeden z promów Karsibór pojawi się w czerwcu na przeprawie Warszów. Powodem jest awaria chłodzenia na promie Bielik i konieczność jego remontu. Zmiany planowane są w dniach 03-10 czerwca. W związku z awarią systemu chłodzenia na promie Bielik I i pilnej konieczności jego remontu, na przeprawie miejskiej przez tydzień będą w eksploatacji promy: Bielik III i Karsibór I. Promy Bielik II (w trakcie planowanego remontu pędników) i Bielik IV (w trakcie planowanego remontu silnika głównego) wyłączone są z eksploatacji do końca czerwca. ■ Terminal kontenerowy do poprawki. Naruszono lub zignorowano szereg przepisów. Podczas podejmowania decyzji o lokalizacji terminala kontenerowego w Świnoujściu naruszono lub pominięto szereg przepisów. Całkowicie zignorowano kwestię m.in. interesu mieszkańców, uciążliwości, które odczuje lokalna społeczność, ale także bezpieczeństwa państwa w sytuacji, gdy inwestycja powstaje w sąsiedztwie terminala LNG. Świnoujski samorząd chce naprawić te błędy i odwołał się od wspomnianej decyzji Adama Rudawskiego, wojewody zachodniopomorskiego. Działania podjęto w szeroko pojętym interesie społecznym, w nadziei, że głos samorządu w końcu zostanie wysłuchany i uwzględniony. Nie było konsultacji, referendum, rzetelnych opracowań… ■ Druga edycja "Roztańczonych wysp" pod patronatem honorowym Prezydenta Miasta Świnoujście znów przyniosła niezapomniane chwile. Ponad 200 tancerzy z różnych regionów zaprezentowało swoje umiejętności, w tym zespoły z Dance Studio Paa Szczecin, Good Dance Academy Dobra, Strefy Ruchu Dagmara Błaszczak Nowogard oraz lokalne kluby Atu i 8 Flotylli Obrony Wybrzeża. Dla wielu młodych tancerzy była to pierwsza okazja do występu przed publicznością, co wzbudzało wyjątkowe emocje wśród ich rodziców. Najlepsze zespoły, które zdobyły nagrody Grand Prix, to Dance Studio Paa, Good Dance Academy oraz Studio Tańca "Etiuda". Sponsorem nagród była Spółdzielnia Mieszkaniowa Lokatorsko-Własnościowa „Słowianin” w Świnoujściu. Organizacja tego wydarzenia była możliwa dzięki zaangażowaniu wielu osób. Serdecznie dziękujemy trenerom Agacie Midzie, Marcie Zienkiewicz oraz rodzicom tancerzy za ich wsparcie. Specjalne podziękowania składamy Pani Prezydent Joannie Agatowskiej za jej obecność i wsparcie ■ Nowi zastępcy: Joanna Agatowska będzie miała dwóch zastępców. Zastępcą do spraw społecznych będzie pan Roman Kucierski, zastępcą do spraw inwestycyjnych będzie pan Arkadiusz Mazepa. Natomiast sekretarzem miasta zostanie pan Paweł Juras ■ Ryszard Teterycz Przewodniczącym Rady Miasta Świnoujścia ! Nowy przewodniczący był jedynym zgłoszonym kandydatem. Poparło go 19 radnych. 2 było przeciw ■ 21 nowych radnych Rady Miasta Świnoujście odebrało zaświadczenia o wyborze oraz uroczyście złożyło ślubowanie. Wśród nich jest wielu społeczników. Na tej samej sesji nowa prezydent Świnoujścia Joanna Agatowska złożyła ślubowanie i formalnie objęła urząd. ■ Na poniedziałek 6 maja 2024r. Komisarz Wyborczy w Szczecinie zwołał I sesję Rady Miasta Świnoujście IX kadencji. Obrady odbędą się w sali numer 315 Miejskiego Domu Kultury przy ulicy Wojska Polskiego 1/5. Początek o godzinie 10.00. Porządek obrad 1. Otwarcie inauguracyjnej sesji rady. 2. Wręczenie zaświadczeń o wyborze na radnego. 3. Złożenie ślubowania przez radnych. 4. Stwierdzenie kworum i przyjęcie porządku obrad. 5. Wybór przewodniczącego rady. 6. Wręczenie zaświadczenia o wyborze na Prezydenta Miasta Świnoujście. 7. Złożenie ślubowania przez prezydenta. 8. Zakończenie obrad ■ Joanna Agatowska Prezydentem Świnoujścia w I turze! To historyczne zwycięstwo! Oczywiście musi być potwierdzone oficjalnymi danymi z PKW ale na podstawie protokołów z 27 komisji wyborczych w Świnoujściu Joanna Agatowska w mistrzowskim stylu pokonała trzech swoich konkurentów i w I turze została prezydentem Świnoujścia! ■ Ostateczne rozliczenie tunelu nie zostało jeszcze dokonane. Nastąpi po wydaniu Świadectwa Wykonania, co spodziewane jest ok. września br. Roszczenia obu stron w związku z prowadzonymi mediacjami są objęte tajemnicą mediacji - tłumaczy Jarosław Jaz Rzecznik Prasowy Prezydenta Miasta Świnoujście ■