POGODA

Reklama


Wydarzenia

Dr Józef Pluciński • Niedziela [17.04.2011, 23:56:26] • Świnoujście

Telefonizacja za grosze

Telefonizacja za  grosze

Opowiadanie dotyczy „ery przedkomórkowej”. (fot. internet )

Oficjalnie nazywano ją automatyczną rozmównicą lub publiczną rozmównicą telefoniczną a potocznie budką telefoniczną. Stanęła na Placu Wolności, wiele lat przed jego przebudową, w miejscu bardzo uczęszczanym przez świnoujścian. Swego czasu stała się symbolem nowoczesności nadmorskiego kurortu oraz tematem rozmów, a także narzekań.

Były to bowiem lata, które określić można „erą przedkomórkową”, kiedy to jeszcze telefon sieciowy należał do luksusu, a okres oczekiwania na jego zainstalowanie trwał zwykle kilka albo i kilkanaście lat. Jeśli się miało tzw. „plecy”, lub inne przekonywujące szefów od telefonów argumenty, okres oczekiwania był naturalnie krótszy. Ludzka potrzeba komunikowania się była natomiast tak samo silna jak dzisiaj.

Telefonizacja za  grosze

Przedmiot wielu westchnień i pożądania sprzed półwiecza, telefon w domu. (fot. Archiwum autora )

Rozmowy, tak miejscowe jak, międzymiastowe i międzynarodowe, jeśli telefonu w domu nie było, przeprowadzić można było w rozmównicach publicznych Urzędu Pocztowo – Telekomunikacyjnego przy obecnej ulicy Piłsudkiego. Początkowo kabinki rozmównicy były w tej samej sali, w której mieściły się okienka pocztowe. Później zaś, już po przebudowie urzędu, gdzieś w początkach lat 70 - ych, kabinki telefoniczne przeniesiono do sali, w której obecnie panoszy się sklep. Tam to, albo korzystało się z aparatu wrzutowego w wypadku rozmów miejscowych, albo zamawiało rozmowę w okienku u pani i cierpliwie oczekiwało się na połączenie i wskazanie kabiny dla rozmowy. Trwało ono nieraz bardzo długo, jako że łączność nie była wówczas naszą najmocniejszą stroną.

Telefonizacja za  grosze

Budynek Urzędu Pocztowego, niegdyś siedziba rozmównicy telefonicznej.,(fot. Archiwum autora )

Problematyczną stawała się sytuacja, jeśli zachodziła potrzeba zatelefonowania po godzinach pracy owej rozmównicy publicznej. Było to widoczne w miarę, jak miasto po 1958 roku stawało się otwartym dla przyjezdnych turystów i urlopowiczów. Rozwiązaniem było zainstalowanie rozmównicy telefonicznej, dostępnej całą dobę, czyli tzw. budki telefonicznej.

Domagała się tego miejscowa władza i wybrani przedstawiciele społeczeństwa, dając temu wyraz na sesjach tak miejskiej jak i powiatowej rady. Publiczna rozmównica miała świadczyć o nowoczesności i dynamicznym rozwoju miasta, o naszym otwarciu na świat. No i wreszcie stało się. Latem 1959 roku na Placu Wolności, w pobliżu Urzędu Pocztowego rozpoczęto tajemnicze roboty ziemne i instalacyjne, zakończone ustawieniem budki telefonicznej. Powiało w Świnoujściu Europą, a wyczynu tego i skoku do nowoczesności, dokonali pracownicy szczecińskiej Dyrekcji Okręgowej Poczty i Telekomunikacji.

Telefonizacja za  grosze

Bohaterka naszej gawędy, budka telefoniczna na Placu Wolności, 1965. (fot. Archiwum autora )

Jak to często w tamtych czasach bywało, budkę telefoniczną uruchomiono z okazji Święta Odrodzenia, czyli 22 lipca. Po pierwszych zachwytach szarych obywateli, do dyrekcji Telekomunikacji i wszelakich władz, zaczęły napływać skargi. Telefoniczny automat nie był bowiem wcale szczytem nowoczesności, ale zwykłym bublem i co gorsze, rabusiem.

Rozmowa lokalna kosztowała w budce telefonicznej na Placu Wolności 50 groszy. Bilon trzeba było wrzucić do aparatu telefonicznego po podniesieniu słuchawki. Następnie, okrągłą tarczą wykręcić numer telefonu osoby bądź instytucji, do której chcieliśmy się dodzwonić. I wszystko było w porządku, jeśli „pod telefonem” była osoba, do której telefonowaliśmy. Gorzej było, gdy po drugiej stronie linii telefonicznej nikt nie podniósł słuchawki. Wtedy rozmówca tracił pieniądze, bo po odłożeniu słuchawki automatu w budce telefonicznej, aparat nie chciał oddać monety. I nie pomogło walenie w aparat pięścią, próby wydłubania pieniążka, on i tak monety nie zwrócił.

By temu zaradzić, na pokrywie metalowego telefonu pracownicy Telekomunikacji wypisali czarną farbą ostrzeżenie, że automat nie zwraca monet w przypadku nie uzyskania połączenia. To jednak nie uspokoiło, tych którzy korzystali z telefonicznego udogodnienia i dzwonili z budki do domu lub zakładu pracy. Liczne skargi i protesty, także na łamach prasy, odniosły skutek. Z tłumaczeniem pospieszyła Dyrekcja Okręgowa Poczty i Telekomunikacji. Kompetentny urzędnik wyjaśnił, że kabiny do rozmów automatycznych przez telefon produkowane są za granicą. Budkę telefoniczną na Placu Wolności stawiano w wielkim pośpiechu, by zdążyć na święto lipcowe. Telekomunikacja nie miała jeszcze wtedy automatów telefonicznych, które zwracają monety w przypadku braku połączenia.

Zapewniono też, że aparaty takie nadeszły już z zagranicy i wkrótce kłopoty z automatem kradnącym monety, miały się skończyć. Rzeczywiście w budce już wkrótce zainstalowano aparat z przyciskiem. Przy braku połączenia, wystarczyło nacisnąć przycisk i moneta, przynajmniej teoretycznie, spadała do specjalnego pojemnika w aparacie.

Nie był to jednak koniec kłopotów z telefoniczną nowością, w mieście nad Świną. Budkę na Placu Wolności wkrótce upodobali sobie telefoniczni majsterkowicze. „Automat stał się uczciwy, kradną tym razem ludzie”, alarmował w 1960 roku, miejscowy korespondent terenowy „Głosu Szczecińskiego”. A faktycznie były po temu przyczyny.
Aż pięć razy w ciągu kilku miesięcy 1960 roku, monterzy Telekomunikacji musieli zakładać do aparatu nowe słuchawki telefoniczne. Jedna kosztowała bodaj 300 ówczesnych złotych. A przemyślni młodzieńcy, po prostu wykręcali ze słuchawek wkładki mikrofonowe, bądź dla zabawy, niszczyli ebonitowe słuchawki. Mniejsze niż oczekiwano były też zyski. O ile początkowo pracownicy poczty wyciągali z automatu kilkadziesiąt złotych dziennie, to po kilku miesiącach istnienia budki telefonicznej, wybierali z aparatu tylko 20 - 30 złotych co trzy dni.
Patentów na uzyskanie darmowego połączenia z automatu było sporo. Wystarczyło włożyć do otworu wlotowego odpowiednio wyprofilowaną blaszkę lub scyzoryk i telefon już łączył rozmowy. Pracownicy obok właściwych monet znajdowali też w automacie przedwojenne monety polskie i niemieckie. Bywały również zmyślnie zmajstrowane monety na żyłce, druciki i inne patenty. W rozmównicy nagminnie też śmiecono a bywało że siusiano albo i co gorszego czyniono. Na szczęście chuligani nie rozbijali w budce szyb, ale to tylko dlatego, że były za grube. „Społeczeństwo nie umie sobie dać rady z bandą wyrostków i dzieci, którzy swą bezmyślnością narażają na straty państwo, a miasto na złą sławę”, oburzał się dziennikarz, szczerze mówiąc nadaremnie.

Telefonizacja za  grosze

Tradycyjną budkę wyparły z czasem nowoczesne rozmównice, które również już przemijają.(fot. Archiwum autora )

W następnych latach, podobne budki stały się już w mieście czymś zwyczajnym i liczba ich wzrosła. Przybywało też narzekania na wandali i oszustów. A publiczna rozmównica telefoniczna na Placu Wolności przetrwała, choć czasami bez aparatu, do lat siedemdziesiątych minionego stulecia.

Temat telekomunikacji, naszych z nią kontaktów i doświadczeń, jest jak sądzę wart przypomnienia. Myślę, że jeszcze wielu z nas pamięta telefony na korbkę i panie z międzymiastowej, wtykające jakieś druciska w otwory szafy i w ten sposób łączące nas ze światem, rozmowy przerywane pytaniem „mówi się”, czy te z okresu stanu wojennego, z wtrętem „rozmowa kontrolowana”.

Telefonizacja za  grosze

Jeszcze przed kilkunastu laty tak prezentował się telefon komórkowy. (fot. internet )

To wszystko minęło wraz z wejściem przed kilkunastu zaledwie laty w naszą codzienność telefonów komórkowych, coraz bardziej wymyślne i nowoczesne. A co przyjdzie po nich ?

źródło: www.iswinoujscie.pl


komentarzy: 13, skomentuj, drukuj, udostępnij

Twoim Zdaniem

Dodaj Komentarz

Dodając komentarz akceptujesz
Regulamin oraz Politykę prywatności.

Zauważyłeś błąd lub komentarz niezgodny z regulaminem?
 
Oglądasz 1-13 z 13

Gość • Czwartek [21.12.2017, 13:22:29] • [IP: 188.146.67.***]

Świnoujście obecnie jest miastem bez budek telefonicznych!!

Gość • Piątek [22.04.2011, 12:40:24] • [IP: 92.42.112.***]

Ach wspomnienia!! przez nie odszukalam w szpargalach stare monety i 10 sztuk zetonow typu" A" (polaczenia miejscowe) z godlem pocztowej trabki i napisem " POLSKA POCZTA TELEGRAF TELEFON 1990".

Gość • Środa [20.04.2011, 10:42:54] • [IP: 86.44.178.***]

My w domu czekaliśmy 20 lat na telefon. Jak w końcu nadszedł ten szczęśliwy dzień to nerwowo oczekiwaliśmy na pierwszy sygnał i każdy chciał odbierć...a teraz :)

Killer Klałn • Wtorek [19.04.2011, 19:57:28] • [IP: 31.63.237.***]

Fajnie się dzwoniło na numer budki i naiwne społeczeństwo podnosiło słuchawkę i słuchało nie miłosierną wiązankę bluzg, a my siedzieliśmy na ławce na przeciwko i mieliśmy bekę z prostackiego ludu.

solinvictus • Wtorek [19.04.2011, 11:55:35] • [IP: 46.134.65.**]

Noooo Panie Józefie...mówi się? Pewnie, że tak. Też bywało, że używałem budki i w Świnoujściu i nie tylko...zawsze mała emocja...zadziała czy nie zadziała. Tradycyjnie i aż do znudzenia SUPER ARTYKUŁ!! My stare człeki chcemy jeszcze, jeszcze, jeszcze:)

Gość • Wtorek [19.04.2011, 09:18:34] • [IP: 88.156.233.***]

nie ma co żyć wspomnieniami!cieszmy sie tym co mamy!

Gość • Wtorek [19.04.2011, 01:00:43] • [IP: 80.245.188.***]

Nie lepiej wysyłać paczki?Strumieniem.

Gość • Poniedziałek [18.04.2011, 15:11:38] • [IP: 80.245.183.**]

W latach 50-tych na dachu poczty od strony placu byl czynny duzy zegar.Zawsze na niego spogladalam czy zdaze do szkoly jedynki.Szkoda 'ze go zlikwidowali przy remoncie dachu.

Gość • Poniedziałek [18.04.2011, 15:00:41] • [IP: 88.156.233.***]

a ja pamiętam jak będąc na wakacjach dostawałam telegram, , Jutro będę dzwoniła-mama'' biegłam rano na pocztę i czekałam na telefon:)).ciekawe czy teraz ludzie ślą telegramy...?

Gość • Poniedziałek [18.04.2011, 14:17:40] • [IP: 80.54.123.***]

zostało tylko wspomnienie, czarne lakierki, co jeszcze - nie wiem...

Gość • Poniedziałek [18.04.2011, 13:44:21] • [IP: 205.188.117.**]

Takie byly czasy zamawialo sie rozmowe i to bylo normalne nikt nie chodzil po smietnikach nie rozdawano zupy gnojki w kapturach nie smigali po miescie bylo czysto biednie ale spokojnie

Gość • Poniedziałek [18.04.2011, 10:50:25] • [IP: 88.156.233.***]

pamiętam jak zamawiałam międzymiastową do Szczecina:)

Ogre • Poniedziałek [18.04.2011, 10:43:57] • [IP: 31.63.243.**]

Pamiętam jak miałem Nokie 1610 na dużą kare sim Centertera. Ludzie patrzyli się na mnie jak na cudaka.

Oglądasz 1-13 z 13
■ Wiesz o czymś o czym my nie wiemy? Napisz! kontakt@iswinoujscie.pl lub wyślij mms na numer 602 657 344 ■ Wiesz o czymś o czym my nie wiemy? Napisz! kontakt@iswinoujscie.pl lub wyślij mms na numer 602 657 344 ■ Wiesz o czymś o czym my nie wiemy? Napisz! kontakt@iswinoujscie.pl lub wyślij mms na numer 602 657 344 ■ Wiesz o czymś o czym my nie wiemy? Napisz! kontakt@iswinoujscie.pl lub wyślij mms na numer 602 657 344 ■ Wiesz o czymś o czym my nie wiemy? Napisz! kontakt@iswinoujscie.pl lub wyślij mms na numer 602 657 344 ■ Wiesz o czymś o czym my nie wiemy? Napisz! kontakt@iswinoujscie.pl lub wyślij mms na numer 602 657 344 ■ Wiesz o czymś o czym my nie wiemy? Napisz! kontakt@iswinoujscie.pl lub wyślij mms na numer 602 657 344
■ Jak udało nam się dowiedzieć, funkcjonariusze CBA zatrzymali jednego z urzędników działu inwestycji, a także przeszukali jego mieszkanie, zabezpieczając materiały dowodowe. Wczoraj z urzędu wyniesiono dwa worki wypełnione dokumentami. Według wstępnych informacji, sprawa dotyczy działań związanych z inwestycjami miejskimi, które miały miejsce za kadencji poprzedniego prezydenta Świnoujścia, Janusza Żmurkiewicza, oraz jego zastępczyni, Barbary Michalskiej ■ W środę, 19 czerwca Zakład Wodociągów i Kanalizacji planuje wymianę hydrantu. W związku z tym przy ulicy Krzywoustego (dot. Krzywoustego 2a), Wyszyńskiego (dot. Wyszyńskiego 10), Monte Cassino (dot. Monte Cassino 18, 18a) nastąpi przerwa w dostawie wody. Przewidywany czas przerwy - godz. 9 - 11.■ Zarząd Spółdzielni Słowianin uprzejmie informuje, że w dniach 24.06.2024 r. - 28.06.2024 r. w Świnoujściu, Wolinie i Międzyzdrojach odbędzie się Walne Zgromadzenie Spółdzielni Mieszkaniowej Lokatorsko - Własnościowej "Słowianin". Wszystkie materiały sprawozdawcze oraz projekty uchwał Walnego Zgromadzenia, sprawozdanie finansowe Spółdzielni za rok 2023, protokoły z walnego zgromadzenia oraz informacja o stopniu realizacji uchwał i wniosków z zebrań są wyłożone do wglądu Członków Spółdzielni w sekretariacie Spółdzielni na I piętrze przy ulicy Niedziałkowskiego 9 oraz biurach Administracji w Wolinie i Międzyzdrojach ■ We wtorek, 18 czerwca nastąpi zmiana organizacji ruchu na ulicy Wybrzeże Władysława IV - na odcinku od skrzyżowania z ulicą Rybaki do skrzyżowania z ulicą Marynarzy. Tego dnia ulica będzie nieprzejezdna. Możliwy będzie objazd wskazanego odcinka sąsiednimi ulicami. Dojazd do posesji zostanie zapewniony. Zmiany organizacji ruchu związane są z odtworzeniem nawierzchni jezdni po pracach PEC, który usuwał skutki uszkodzenia magistrali sieci ciepłowniczej w tym miejscu. Prosimy kierowców o rozważną jazdę oraz przestrzeganie oznakowania pionowego i poziomego. Za utrudnienia przepraszamy ■ 13 czerwca 2024 roku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpatrzył skargę na uchwałę Rady Miasta Świnoujście z dnia 25 maja 2023 roku, dotyczącą uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla rejonu ulicy Wojska Polskiego i osiedla Posejdon. Skargę wnosiła Dorota Osewska, reprezentowana przez swojego męża, pełnomocnika Zbigniewa Osewskiego. Sąd, po dokładnym rozpatrzeniu sprawy, jednoznacznie stwierdził nieważność uchwały z powodu rażącego naruszenia prawa przy jej uchwalaniu, w szczególności wskutek nieuzasadnionej dwukrotnej reasumpcji głosowania nad tym planem. Co istotne, sąd nie zajął się innymi zarzutami skarżącej dotyczącymi nieprawidłowości w procesie tworzenia planu ■ 6 czerwca 2024 roku do Urzędu Miasta Świnoujście wpłynęła oferta Fundacji Wiatr w Żagle na realizację zadania publicznego pod nazwą: szkolenie pod tytułem „Odkrywanie autyzmu” Termin realizacji zadania: od 28.06.2024 r. do 5.07.2024 r. Oferta znajduje się do wglądu w Wydziale Zdrowia i Polityki Społecznej. W terminie 7 dni od dnia zamieszczenia oferty w Biuletynie Informacji Publicznej, i na stronie internetowej Miasta Świnoujście, każdy może zgłosić uwagi dotyczące oferty. Ewentualne uwagi można zgłaszać do dnia 14 czerwca 2024 roku w Wydziale Zdrowia i Polityki Społecznej Urzędu Miasta Świnoujście, ul. Wojska Polskiego 1/2, w godzinach od 7.00 do 15.00. ■ Mamy przyjemność zaprosić na koncert w ramach XX Międzynarodowego Festiwalu Muzycznego Sacrum Non Profanum, który odbędzie się w Świnoujściu. 22 czerwca o godz. 19.00 ze sceny wybrzmią największe przeboje muzyki filmowej. Bilety w cenie 40 złotych do nabycia w kasach MDK oraz przez internet. Więcej w załącznikach ■ Zapraszamy na Otwarty Dzień w Schronisku dla Bezdomnych Zwierząt w Świnoujściu! 08.06 (sobota) 14:00 - 17:00 Przygotowaliśmy dla Was wiele atrakcji: 2 Dmuchańce, Strefa Animacyjna, Zwiedzanie Schroniska, Strzelanie z Łuku, Popcorn. Przyjdźcie z całą rodziną, spędźcie miło czas i poznajcie naszych podopiecznych! To doskonała okazja, by dowiedzieć się więcej o naszej działalności oraz jak możecie pomóc bezdomnym zwierzętom. Do zobaczenia! ■ Jeden z promów Karsibór pojawi się w czerwcu na przeprawie Warszów. Powodem jest awaria chłodzenia na promie Bielik i konieczność jego remontu. Zmiany planowane są w dniach 03-10 czerwca. W związku z awarią systemu chłodzenia na promie Bielik I i pilnej konieczności jego remontu, na przeprawie miejskiej przez tydzień będą w eksploatacji promy: Bielik III i Karsibór I. Promy Bielik II (w trakcie planowanego remontu pędników) i Bielik IV (w trakcie planowanego remontu silnika głównego) wyłączone są z eksploatacji do końca czerwca. ■ Terminal kontenerowy do poprawki. Naruszono lub zignorowano szereg przepisów. Podczas podejmowania decyzji o lokalizacji terminala kontenerowego w Świnoujściu naruszono lub pominięto szereg przepisów. Całkowicie zignorowano kwestię m.in. interesu mieszkańców, uciążliwości, które odczuje lokalna społeczność, ale także bezpieczeństwa państwa w sytuacji, gdy inwestycja powstaje w sąsiedztwie terminala LNG. Świnoujski samorząd chce naprawić te błędy i odwołał się od wspomnianej decyzji Adama Rudawskiego, wojewody zachodniopomorskiego. Działania podjęto w szeroko pojętym interesie społecznym, w nadziei, że głos samorządu w końcu zostanie wysłuchany i uwzględniony. Nie było konsultacji, referendum, rzetelnych opracowań… ■ Druga edycja "Roztańczonych wysp" pod patronatem honorowym Prezydenta Miasta Świnoujście znów przyniosła niezapomniane chwile. Ponad 200 tancerzy z różnych regionów zaprezentowało swoje umiejętności, w tym zespoły z Dance Studio Paa Szczecin, Good Dance Academy Dobra, Strefy Ruchu Dagmara Błaszczak Nowogard oraz lokalne kluby Atu i 8 Flotylli Obrony Wybrzeża. Dla wielu młodych tancerzy była to pierwsza okazja do występu przed publicznością, co wzbudzało wyjątkowe emocje wśród ich rodziców. Najlepsze zespoły, które zdobyły nagrody Grand Prix, to Dance Studio Paa, Good Dance Academy oraz Studio Tańca "Etiuda". Sponsorem nagród była Spółdzielnia Mieszkaniowa Lokatorsko-Własnościowa „Słowianin” w Świnoujściu. Organizacja tego wydarzenia była możliwa dzięki zaangażowaniu wielu osób. Serdecznie dziękujemy trenerom Agacie Midzie, Marcie Zienkiewicz oraz rodzicom tancerzy za ich wsparcie. Specjalne podziękowania składamy Pani Prezydent Joannie Agatowskiej za jej obecność i wsparcie ■ Nowi zastępcy: Joanna Agatowska będzie miała dwóch zastępców. Zastępcą do spraw społecznych będzie pan Roman Kucierski, zastępcą do spraw inwestycyjnych będzie pan Arkadiusz Mazepa. Natomiast sekretarzem miasta zostanie pan Paweł Juras ■ Ryszard Teterycz Przewodniczącym Rady Miasta Świnoujścia ! Nowy przewodniczący był jedynym zgłoszonym kandydatem. Poparło go 19 radnych. 2 było przeciw ■ 21 nowych radnych Rady Miasta Świnoujście odebrało zaświadczenia o wyborze oraz uroczyście złożyło ślubowanie. Wśród nich jest wielu społeczników. Na tej samej sesji nowa prezydent Świnoujścia Joanna Agatowska złożyła ślubowanie i formalnie objęła urząd. ■ Na poniedziałek 6 maja 2024r. Komisarz Wyborczy w Szczecinie zwołał I sesję Rady Miasta Świnoujście IX kadencji. Obrady odbędą się w sali numer 315 Miejskiego Domu Kultury przy ulicy Wojska Polskiego 1/5. Początek o godzinie 10.00. Porządek obrad 1. Otwarcie inauguracyjnej sesji rady. 2. Wręczenie zaświadczeń o wyborze na radnego. 3. Złożenie ślubowania przez radnych. 4. Stwierdzenie kworum i przyjęcie porządku obrad. 5. Wybór przewodniczącego rady. 6. Wręczenie zaświadczenia o wyborze na Prezydenta Miasta Świnoujście. 7. Złożenie ślubowania przez prezydenta. 8. Zakończenie obrad ■ Joanna Agatowska Prezydentem Świnoujścia w I turze! To historyczne zwycięstwo! Oczywiście musi być potwierdzone oficjalnymi danymi z PKW ale na podstawie protokołów z 27 komisji wyborczych w Świnoujściu Joanna Agatowska w mistrzowskim stylu pokonała trzech swoich konkurentów i w I turze została prezydentem Świnoujścia! ■ Ostateczne rozliczenie tunelu nie zostało jeszcze dokonane. Nastąpi po wydaniu Świadectwa Wykonania, co spodziewane jest ok. września br. Roszczenia obu stron w związku z prowadzonymi mediacjami są objęte tajemnicą mediacji - tłumaczy Jarosław Jaz Rzecznik Prasowy Prezydenta Miasta Świnoujście ■