POGODA

Reklama


Wydarzenia

Dr Józef Pluciński • Poniedziałek [03.01.2011, 07:47:22] • Świnoujście

Cesarz na lodzie cz. 1

Cesarz na lodzie cz. 1

Obraz z Muzeum Rybołówstwa Morskiego w Świnoujściu.(fot. Sławomir Ryfczyński )

Jakieś 30 lat temu, a może i więcej, kiedy to pełniłem funkcję dyrektora miejscowego Muzeum Rybołówstwa, w sklepie szczecińskiej DESY, wypatrzyłem i do zbiorów muzeum zakupiłem obraz , który rzucał się w oczy głownie dzięki niezwykle okazałej, zdobnej zmyślną sztukaterią, złoconej ramie. Cena niezbyt wygórowana, odpowiadała budżetowym ograniczeniom.

Wypada w tym miejscu napisać co to była owa DESA, jako że ten twór gospodarki minionego okresu już od dawna nie istnieje. Był to wyspecjalizowany komis handlujący dziełami sztuki i antykami, lub też dokładniej mówiąc przedmiotami za nie uznawanymi. W burzliwych powojennych latach, wiele takich przedmiotów różnej wartości artystycznej, pochodzących często ze zbiorów muzealnych, kolekcji prywatnych lub z mieszkań zamożniejszych rodzin, zmieniało swoich właścicieli. Normalną koleją losu, po pewnym czasie znaczna ich część była sprzedawana za pośrednictwem owej DESY. Innym sklepom czy komisom podobnymi przedmiotami handlować nie było wolno, rzeczona DESA była w tym zakresie monopolistą.

Cesarz na lodzie cz. 1

Z dawnej DESY pozostało już tylko logo.(fot. internet )

Dla muzeów te sklepy, a raczej jak je zwano salony Desy, stwarzały możliwość zakupienia od prywatnych posiadaczy bardzo wartościowych nieraz dzieł sztuki czy zabytków. Istotnym bowiem było to, że przepisy ówczesne, zakupy w Desie traktowały jako dokonane w „jednostce gospodarki uspołecznionej”. Kto jednak do czynienia z tymi sprawami nie miał, zawiłości owych nie pojmie. Darujmy więc sobie dalszy wykład praktycznego funkcjonowania przedziwnej ekonomii czasów socjalizmu i przejdźmy do przedmiotu naszej opowieści, czyli do obrazu.

Dzieło było malowane farbami olejnymi na płótnie o wymiarach 103 x 62 cm i przestawiało 3 lodołamacze, przebijające się w szyku torowym przez zalodzony akwen. Desowska metryczka obrazu głosiła, że malowidło pochodzi z Francji i wykonane zostało prawdopodobnie w I połowie XIX w., przez nieznanego malarza. Nijak nie przystawało to do znacznie nowocześniejszej konstrukcji przedstawianych statków. Dodać jeszcze można, że obraz był bardzo sfatygowany, brudny i miał w prawym górnym rogu dość pokaźna dziurę, liczne ubytki farby i przetarcia. W trakcie dokonywanej później renowacji okazało się też , że na burtach i proporcach, przedstawionych na obrazie lodołamaczy, znajdowały się wcześniej napisy, zmyślne zamalowane. Obraz był jednakowoż ładny, bardzo morski kosztował umiarkowanie i ostatecznie znalazł się w muzeum potem zaś zawisł w jednej z sal, stając się ozdobą ekspozycji instrumentów nawigacyjnych.

W międzyczasie znawcy przedmiotu podpowiedzieli mi że malowidło przedstawia lodołamacze i to takie, jakie budowano na przełomie XIX i XX wieku. Na jednym z proporców udało się odczytać słowo „Swienmünde”. Gdy już obraz wisiał na sali, zastanawiało duże nim zainteresowanie, okazywane przez niemieckich turystów, szczególnie tych starszych.

Cesarz na lodzie cz. 1

Reprodukcja obrazu z dawnej kolekcji w Kilonii.(fot. Archiwum autora )

W 1992 roku przebywałem w Kilonii, gdzie odwiedziłem zbiory t.zw. Fundacji Pomorskiej. W muzealnym kiosku, ku memu zaskoczeniu kupić można było pocztówkę z wizerunkiem „naszego” obrazu. Kubek w kubek to samo ! Z tym, że na burtach czytać można było nazwy statków „Berlin”, „Swinemüne” i „Stettin”. Nadto, niesiony przez pierwszy lodołamacz proporzec, mógł być podnoszony tylko wtedy, gdy na jego pokładzie przebywał cesarz Niemiec. Napis na odwrocie pocztówki informował, że obraz przedstawia podróż cesarza Niemiec Wilhelma II ze Świnoujścia do Szczecina w 1891 roku. Malowidło, reprodukowane na pocztówce, malował współczesny tamtym czasom, znany w Szczecinie a pochodzący ze Stepnicy malarz marynista a jednocześnie żeglarz Parlow.

Cesarz na lodzie cz. 1

Malarz marynista Robert Parlow, twórca obrazu z lodołamaczami.(fot. Archiwum autora )

Tam też znajdowała się informacja, że obraz znajduje się w prywatnym posiadaniu. Ponieważ od dawna już staram się wszelkie, związane z przeszłością Świnoujścia historie do końca wyjaśniać, a nadto sam wieszałem identyczny obraz w świnoujskim muzeum, zadałem sobie wówczas trud odnalezienia pełniejszej informacji o tym zdarzeniu. Przy okazji chciałem też wyjaśnić sprawę obrazu i jego klonu. W naszej literaturze informacji żadnych nie było trzeba zatem było poszukać w szczecińskiej prasie zdarzeniu temu współczesnej. Jakie były tego efekty napiszę w odcinku następnym.

Cesarz na lodzie cz. 1

Zalew Szczeciński skuty lodem, 1979. (fot. Archiwum autora )

źródło: www.iswinoujscie.pl


komentarzy: 11, skomentuj, drukuj, udostępnij

Twoim Zdaniem

Dodaj Komentarz

Dodając komentarz akceptujesz
Regulamin oraz Politykę prywatności.

Zauważyłeś błąd lub komentarz niezgodny z regulaminem?
 
Oglądasz 1-11 z 11

Gość • Środa [19.01.2011, 14:01:14] • [IP: 62.69.239.***]

ciąg dalszy: To studentka, zafascynowana filmem i aktorami o szczecińskicj korzeniach, m.in. Ditą Parlo, krewną Roberta Parlowa. Wygląda na to, że sporo wie, podala, jako pierwsza, datę zgonu Roberta Parlowa, 14 listopada 1901 (akt zgonu nr 3976/1901). I bardzo ciekawie pisze: www.sedinum.stetinum.pl/pl/wiadomosci
?nwTagsToSearch=Szczecin+w+biografii&nwSortBy=0

Gość • Czwartek [06.01.2011, 21:48:06] • [IP: 93.94.186.***]

Panie Józefie dzięki Panu poznajemy historię naszego miasta.Przeczytalam te nowiny i WIELKI SZACUN dla PANA...

Gość • Czwartek [06.01.2011, 16:34:26] • [IP: 80.54.123.**]

bardzo ciekawa historia

Gość • Wtorek [04.01.2011, 16:37:14] • [IP: 83.16.74.***]

Panie Józefie, poprę tutaj post kolegi SGM, może słów kilka o wydawcach pocztówek ze Świnoujścia ? Może wie coś Pan więcej o Gundlachu, jego pocztówki uważam za najcenniejsze. Pozdrawiam

Gość • Wtorek [04.01.2011, 15:39:09] • [IP: 87.96.85.**]

Miodzio ! Miodzio się to czyta !

Gość • Wtorek [04.01.2011, 13:10:14] • [IP: 92.42.112.***]

Aktualnie posiadanie takiego obrazu przez osobę prywatną jest nielegalne, gdyż obraz taki jest własnością państwa. Przyjazny sąsiad w akcie dobroci" strzeli z ucha" funkcjonariuszom prawa i mamy odwiedziny panów w garniturach i konserwatora zabytków a nasz obraz zostaje zabrany a my mamy sprawę w sądzie. Co za wspaniały kraj.

SGM • Wtorek [04.01.2011, 01:06:24] • [IP: 80.245.182.***]

Podobieństwo nazwisk ?! Robert Parow był wydawcą pięknych pocztówek z malowidłami Świnoujścia. Czy malarz marynista Robert Parlow to ta sama osoba ? Panie Józefie czy wiadomo coś o twórcach i wydawcach Świnoujskich pocztówek takich jak M.Gundlach, Siegmund Weil, Julius Simonsen, Anton Goerlich, Adolf Szymansky, Menzendorf i wielu innych ktorych nie będę wymieniał. Pozdrawiam serdecznie.

swinoujski gazeciarz • Poniedziałek [03.01.2011, 22:50:52] • [IP: 217.97.193.***]

Panie Jozefie, mi sie tez ostatnio udalo Cos zakupic z historii Swinoujscia. Jak tylko to otrzymam napewno sie z Panem skontaktuje. Wspomne tylko, ze chodzi o album jednej z jednostek wojskowych z naszego miasta chyba z 1935 roku.

Gość • Poniedziałek [03.01.2011, 22:21:48] • [IP: 80.245.189.**]

Super... nie moge się doczekać następnego odcinka!

Gość • Poniedziałek [03.01.2011, 20:09:13] • [IP: 95.129.226.**]

Napięcie rośnie. Cel idea szczytna. Tak budujemy historię swojego miasta. Dzięki Panie Józefie za wszystko!

Gość • Poniedziałek [03.01.2011, 09:47:12] • [IP: 88.156.234.**]

Zaczyna się bardzo ciekawie.

Oglądasz 1-11 z 11
■ Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Szczecinie Inspektorat w Świnoujściu poszukuje kandydata do pracy. Wymagane wykształcenie: średnie. Miejsce pracy: ZUS Inspektorat w Świnoujściu ul. Piastowska 63. Więcej informacji na stronie: www.zus.pl lub w sekretariacie pod nr telefonu 91-382-38-00 ■
■ Nie uwierzycie. W Świnoujściu za korzystanie z toalety w jednym z lokali gastronomicznych można zapłacić nawet 20 złotych! Takie rzeczy tylko u nas! Świnoujście restauracja Azjan. Szok! – pisze nasz Czytelnik – Czy jego właściciele mają dość ludzi z zewnątrz i to taki straszak? Kiedyś przeżywaliśmy w Międzyzdrojach 5 złotych za kibelek w jakieś kawiarni, gdzie wszystko było na biało, ściany, fotele, stoły taki exclusive, a tu takie cacko 20 złotych toaleta – nie może wyjść z podziwu nasz Czytelnik ■ W niedzielny poranek Świnoujście wstrzymało oddech. Stanęły promy, ewakuowano mieszkańców przybrzeżnych domów, nawet pracownicy biura mariny-portu jachtowego musieli opuścić swoje miejsce pracy gdy 700 kilogramowy niewybuch przepływał 8.45 przez centrum miasta ■ Żegluga Świnoujska informuje, że do 31 sierpnia 2019 r. ogólnodostępna przeprawa promowa „Centrum” (popularne „Karsibory”) będzie czynna przez całą dobę siedem dni w tygodniu. Jednocześnie przypomina, że do 20 września 2019 r. przeprawę będą obsługiwały trzy promy ■